|
Yaklaşık yirmi yıl önce ülkemizde ulusal para
dışında bir para birimi bulundurmanın yasak olduğu bir dönemden, tüm
dünya para birimlerinde işlem yapılabilen ve ödeme aracı olarak
nakit dışında türlü yollar kullanılan yeni bir döneme geldik.
Ülkemizde yıllar boyu süregelen nakit ödeme alışkanlıkları, son
yirmi yılda radikal bir değişim gösterdi. Yeni pazarlama teknikleri
ile değişen tüketim kalıpları, üretimi uyarmak için tüketimin
finansmanının ön plana çıkarılması, bireylerin daha fazla tüketime
özendirilmesi, daha müreffeh bir yaşam beklentisi, birey ve
toplumların daha fazla tüketmesine ve bunu kolaylaştıracak
mekanizmaların ortaya çıkışına sebep oldu. Ödeme sistemlerinde,
tüketim toplumlarının hayatını kolaylaştıracak önemli değişimler son
yıllara damgasını vurdu ve hayatımızın hemen her alanına girdi.
Öncelikle nakit bulundurma ihtiyaçlarını ortadan kaldıran ATM’ler,
ardından çek ve senet gibi para yerine geçen kıymetli evrakların
yerini dolduran teknolojik ödeme sistemleri uygulamada yer buldu.
Bugün çağdaş kartlı ödeme sistemleri ile bir yanda nakit ile ilgili
işlemleri yaparken, öte yandan nakit dışı vadeli/vadesiz para
transfer işlemlerini gerçekleştirebilmekteyiz. Ülkemizde 1985
yılından itibaren kullanılmaya başlanan ATM’ler ve bunların
kullanımını mümkün kılan banka kartları, zaman içinde hızla yayıldı.
1991 yılında ATM sayısı 1.605 iken, 2002 yılı sonu itibariyle bu
rakam 12.069 adede ulaştı. Başlangıçta sadece ATM’lerden nakit
çekmeye olanak veren banka kartları, zaman içinde oldukça
farklılaştı ve çeşitlendi, alışverişlerde de kullanılır hale
gelerek, kredi kullanımının bir aracı olmuştur. 1991 yılında
ülkemizdeki banka kartı sayısı 5.898.918 adet iken, 2002 yılı sonu
itibariyle bu rakam 35.057.308 adede ulaştı. |
|